fbpx

Hooggevoeligheid fase die kinderen doorlopen

hooggevoeligheid fase bij kinderen

“Het lijkt wel alsof het iedere keer erger wordt” zei een moeder met een dochter van 9 afgelopen week tijdens een telefonisch contactmoment tegen mij. En dat kan kloppen antwoordde ik.

Want er zijn bepaalde periodes waarin meer verandering doorgemaakt wordt en je hooggevoelig kind de kenmerken passend bij hooggevoeligheid meer zal uiten. Ik zie hierin 3 vaste momenten terugkomen. Rond deze 3 momenten zoeken de meeste ouders contact met mij voor begeleiding van hun kind.


Hooggevoeligheid fase 1: kleuter

De eerste periode waarin veel ouders merken dat hun kind anders reageert dan anders is de periode dat hun kind naar de kleuterschool gaat. Dus tussen de 4 en 6 jaar. Wanneer je kind vier jaar wordt is het een kleuter en mag het naar school. Maar in die periode komt er nogal veel op je kind af, denk aan

  • andere omgeving met nieuwe geluiden, geuren en lichtinvallen
  • nieuwe mensen die voor je gaan zorgen en je vertellen wat je moet doen
  • nieuwe, en heel veel, kindjes die allemaal aanwezig zijn en van zich laten horen
  • lange schooldagen in een volle, prikkelrijke omgeving, zonder een rustmomentje
  • na schooltijd speelafspraakjes, (sport)clubjes en overige afspraken


Als je bovenstaand leest dan zie je dat er heel veel nieuwe dingen voor je kind staan te gebeuren. Dingen die voor een kleuter zonder de eigenschap hooggevoelig al pittig kunnen zijn, laat staan voor een gevoelig kind. Deze nieuwe dingen zorgen voor spanning. Want waar een hooggevoelig kind het vaak erg goed doet op duidelijkheid, structuur en rust valt dit eigenlijk allemaal weg wanneer je kind een kleuter is geworden en naar school mag.

Door de vele prikkels die het daar ervaart zal je mogelijk gaan merken dat je kind meer last heeft van andere prikkels. Denk aan: kriebelende kaartjes, losse plukken haar, een armbandje, sokken die niet lekker zitten, bepaalde geluiden of geuren, fel zonlicht.

Dit zijn allemaal kenmerken die passen bij een hooggevoelig kind. Mogelijk zijn deze nieuw voor je kind en zie je dit lijstje ineens toenemen. Ik kan me heel goed voorstellen dat je dan denkt jeetje doe eens even normaal, daar had je eerder ook geen last van! Maar… dat kan. Er is zoveel meer aan prikkels wat er door de kleuter worden ineens bij komt dat je kind andere dingen moeilijk nog kan filteren. Die kleine extra prikkels zijn voor haar op dit moment te veel. Wees gerust, het kan tijdelijk zijn. Wanneer je kind gewend is geraakt aan de vele prikkels van school en hier een balans in heeft weten te vinden (op z’n tijd is het nieuwe ervan af en zal het minder overprikkeld zijn doordat het weer wat ritme en structuur teruggevonden heeft). Maar het kan ook zijn, wanneer je kind bijvoorbeeld gevoeliger is dan je dacht, dat je kind dit blijft houden. Toon begrip, help je kind oplossingen bedenken. Je kind heeft het nu heel hard nodig om gehoord en begrepen te worden.


Hooggevoeligheid fase 2: negenjaarsfase


Dan de tweede fase waarin ik vaak ouders aan de telefoon krijg is de fase waarin hun kind tussen de 9 à 10 jaar zit en het ineens (weer) meer last lijkt te hebben van hooggevoeligheid. En ook dit is heel begrijpelijk maar wel iets wat veel ouders niet weten.

We kennen allemaal de peuterpubertijd en de “gewone” pubertijd. Maar steeds vaker horen we ouders om ons heen voor de grap zeggen dat hun negenjarig kind al wel in de pre pubertijd lijkt te zitten. En dat kan heel goed kloppen!


Puber van 9

Er is steeds meer bekend over kinderen tussen de 8 en 10 jaar. Waar we vroeger spraken over pubers vanaf een leeftijd vanaf 12 jaar merken steeds meer ouders dat hun kind rond de negen jaar een fase doormaakt waarin ze niet helemaal lekker in hun vel lijken te zitten. Dit noemen we de negenjaarsfase. Ik volgde er twee jaar geleden een training over bij Bauke en dat was zo verhelderend. Direct begreep ik ook waarom er regelmatig ouders van kinderen in deze leeftijd contact met mij opnemen omdat ze vastlopen met hun “puber van 9”.

In de negenjaarsfase verandert er veel voor kinderen, denken hierbij aan

  • lichamelijk beginnen er veranderingen te ontstaan
  • sociaal emotioneel ontstaan er veranderingen
  • schoolprestaties worden steeds belangrijker
  • vriendschappen veranderen
  • de (mening van de) omgeving speelt een steeds belangrijkere rol

Dat zijn behoorlijk wat veranderingen voor een kind. En zoals ik eerder in dit blog al vertelde doet een hooggevoelige kind het niet zo goed op veranderingen. Je vertrouwde lichamen lijkt je ineens in de steek te laten want je ervaart allemaal nieuwe dingen. Je begint te maken te krijgen met groei van lichaamsbeharing, verandering van stem, je voelt veel meer ingewikkelde gevoelens en emoties, je hormoonhuishouding gaat (sterker) in ontwikkeling waardoor je gaat menstrueren (gemiddeld tussen de 10 en 12 jaar) en je krijgt rondere vormen.


Vriendschappen veranderen

Naast de lichamelijke verandering maakt je kind ook een verandering in vriendschappen mee. Je kind bouwt in deze periode een hecht(er)e vriendengroep op en richt zich hierbij meer op kinderen die echt bij haar passen. Je kind zal dus meer richten op vrienden die bijvoorbeeld net zo rustig, aanwezig of creatief zijn als haarzelf. Maar je kind gaat ook merken dat het anders is, dat het als laatste gekozen wordt, dat het minder goed is in bepaalde dingen, of juist beter in een bepaalde activiteit. Dat brengt weer nieuwe spanningen, emoties en gevoelens met zich mee.  De wereld om ze heen wordt weer een stapje groter en de (mening van de) omgeving speelt een steeds belangrijkere rol.



hooggevoeligheid fase 3: puber

En dan is je kind een puber. Je denkt net de puzzel gemaakt te hebben en blijkt er toch weer een puzzelstukje niet te passen… Een puber heeft weer hele andere “problemen” waar het mee te dealen heeft, denk aan

  • wisseling van school, leerkrachten en klasgenoten
  • hormonen, hormonen, hormonen en zei ik al hormonen?
  • opbouwen nieuwe plek in de groep
  • vollere agenda, meer huiswerk en meer sociale contacten
  • bijbaantjes en bijbehorende nieuwe omgeving en verwachtingen


Weer veel veranderingen. Maar vooral ook andere verwachtingen. En dan komt er een nieuw stukje uit de kenmerkenlijst van hooggevoeligheid om de hoek kijken. Want veel hooggevoelige personen leggen de lat te hoog, willen goed presteren en andere tevreden houden. Dat kost energie, veel energie.


Hooggevoelige puber en energie

We zien bij een puber vaak iemand voor ons die vol energie zit. De puberleeftijd is een van de meest energieke fases in ons leven. Maar dat is bij een hooggevoelige puber toch vaak anders. Maar… dat zien we niet zo snel want die gevoelige puber die wil niet anders zijn, die wil sociale contacten, die wil mee komen met de rest en leuke dingen doen. Daarnaast wil het ook goed presteren en iedereen tevreden houden.

Vaak gaan pubers later naar bed. Dat terwijl ze de hele dag zoveel prikkels ervaren (en opzoeken) dat het raadzaam zou zijn wanneer ze voldoende nachtrust nemen om zich weer op te laden voor een volgende dag.

Over de hooggevoelige puber op school schreef ik eerder al een blog met tips. Verandering van je fijne vertrouwde dorpsschool naar een grotere middelbare school vraagt nogal wat aanpassingen en nieuwe dingen van je. Dat zorgt voor nieuwe prikkels. Dus ook in deze fase kan het heel goed voorkomen dat er nieuwe problemen naar boven komen die je als ouder kunt relateren aan hooggevoeligheid.

Veel pubers krijgen te maken met (vakantie)baantjes, huiswerk en andere afspraken. Dat vraagt om een planning. Iets waar niet alle hooggevoelige pubers niet goed in zijn. Volwassene trouwens ook niet. Doordat ze alles in hun hoofd op willen slaan blijft hun hoofd altijd “aan” staan en ervaren ze een extra druk. Dingen die in je hoofd bewaard zitten kosten energie. Wat heel goed werkt is opschrijven. Ik gebruik een notitieboekje als to do list maar er zijn ook handige apps (praktischer voor een puber) te downloaden. Door het op te schrijven mag je hoofd het “loslaten” en komt er ruimte vrij. Dit kost je minder energie. Maar zie dat een puber maar aan te leren 😉

hooggevoeligheid fase; vergeet de mooie dingen niet

Alle fases hebben naast lastige dingen ook hele mooie dingen. Probeer je vooral ook op die punten te focussen met je kind. Merk je nu dat je het lastig vindt om de hooggevoeligheid fase bij je kind te begeleiden omdat je er gewoonweg te weinig vanaf weet of omdat je kind er bij jou als ouder niet voldoende voor open staat (dit zie je vaak bij pubers) neem dan eens contact op met mij.

In een gratis telefonisch contactmoment kijk ik graag met je mee wat voor jouw kind op dat moment de meest passende begeleiding zou zijn. Ik kan zowel jou als ouder als je kind begeleiden. Afhankelijk van de leeftijd van je kind kan dit zowel online als offline plaatsvinden.



Begeleiding hooggevoeligheid


Durf in het belang van jezelf maar zeker voor je kind die eerste stap over de drempel te zetten. Want het is zo belangrijk dat een hooggevoelig kind zichzelf leert begrijpen. Een (hooggevoelig) kind dat zichzelf niet begrijpt zal zich eenzaam, anders en soms zelfs ongelukkig gaan voelen. Terwijl ik je kind kan laten inzien dat het alleen maar de eigenschap hooggevoelig bezit en dit in kan zetten als een kracht in plaats van te zien als een last. Ook als ouder kan ik je waardevolle handvatten meegeven over hooggevoeligheid en hoe hiermee om te gaan.


Voel je welkom.

Hooggevoeligheid fase die kinderen doorlopen